Connect with us

Lajme

FRASH i reagon Zaevit për shqipen në Strumicë

Published

on

 

Forumi Rinor i Aleancës për Shqiptarët kanë reaguar përmes një kumtese në lidhje me deklaratat e ish kryeministrit Zaev, sipas të cilit tabela në gjuhën shqipe në Prokurorinë e Strumicës është vënë gabimisht. Zaev theksoi se e njëjta do te hiqet, pasi në Strumicë nuk ka 20 përqind shqiptarë, por veç një familje qe shesin byrekë, përcjell in7.

 

Ish-kryeministri i Maqedonisë së Veriut ose Kreu i LSDM-së Zoran Zaev në konferencën për shtyp tha se tabela dygjuhëshe e vendosur në zyrën e Prokurorit Publik në Strumicë është vendosur gabimisht dhe do të hiqet. Duke ironizuar ai tha se në Strumicë nuk ka më shumë se 20 përqind të popullsisë etnike shqiptare.Zaev shtoi se tabelat dygjuhëshe ekzistojnë vetëm në mjedise ku qytetarët e përkatësisë etnike shqiptare janë më shumë se 20 përqind dhe shprehu besimin se bordet në gjuhën turke mund të instalohen edhe në Gostivar ose serbisht në Kumanovë.Të kthehemi më 11 janar të vitit 2018 kur u miratua të Ligjit për përdorimin e gjuhëve në Parlamentin e Maqedonisë .Sikur gjuha shqipe të ishte vërtetë gjuhë zyrtare në Maqedoninë e Veriut . Por, faktet flasin ndryshe se përdorimi i shqipes është avancuar, por nuk është zyrtarizuar. Edhe pse ka një vjet ende ka vende ku nuk përdoret dygjuhësia edhe në vende ku ka 20% shqiptarë. Kreu i LSDM-së Zoran Zaev e kuptojmë se ju duhen vota në elektoratin maqedon edhe thoni se do ti hiqni tabelat në gjuhën shqipe dhe a do të dilni të kërkoni votën shqiptare dhe a e meritoni atë?! Duhet ta dini se shqiptarët nuk janë 20%, shqiptarët janë popull autokton në RMV dhe në të gjitha trojet e tyre në Ballkan. Tani do ti masim me centimetra ku jemi 20% e ku nuk jemi.Mos harroni se në Tetovë, Gostivar dhe shumë komuna tjera nuk ka 20% maqedon. Sipas juve a duhet ti heqin edhe në këto komuna tabelat në gjuhën maqedone? Gjuha shqipe nuk përdoret në spitale ose edhe në institucione tjera,në dokumente , letrat që vijnë gjithmonë në gjuhën maqedone. Tabela me mbishkrimin edhe në gjuhën shqipe në Arkivin shtetëror në Strumicë u gjet i thyer, për këtë çfarë do të thoni?! Pëkthimi në gjuhën shqipe ka gabime drejtshkrimore por kjo gjë i takon dikujt tjetër. Si zakonisht nuk dihen arsyet se kush po i thyen këto tabela, pasi që skenaret e njejta ndodhin edhe në qytete tjera!I nderuar bashkësitë etnike në Maqedoninë e Veriut kanë nevojë për më shumë gjuhë, jo për më pak gjuhë.Nuk keni nevojë të mbillni urrejtje tani para zgjedhjeve dhe ta luani rolin e heroit në palën maqedone.

Continue Reading

Lajme

A do të ketë vaksinim të detyrueshëm? – Flet Filipçe

Published

on

By

A do të ketë vaksinim të detyrueshëm? – Flet Filipçe

Masa për vaksinim të detyrueshëm për momentin nuk do të zbatohet, tha ministri i Shëndetësisë, Venko Filipçe, shkruan Alsat.

“Ne kemi arritur në përfundimin se kjo ngre pyetje shumë serioze në lidhje me atë se si dikush që nuk do të pranonte të vaksinohej do të ndëshkohej përfundimisht. Nga ana tjetër është një barrë e madhe financiare. Do të shohim se çfarë do të jetë shtrirja e vaksinimit me këtë rekomandim nëpërmjet mjekëve të familjes. “Ne jemi të gatshëm të japim rekomandime të tjera”, tha Filipçe./ Alsat.mk

Continue Reading

Bota

Çdo 5 minuta një fëmijë humb jetën nga SIDA

Published

on

By

UNICEF: Covid solli ndërprerjen e shërbimeve për testimin dhe trajtimin e HIV

Të dhënat globale tregojnë se situata e HIV është përkeqësuar në dy vitet e fundit, kjo edhe për shkak sepse e gjithë vëmendja është fokusuar te pandemia e Covid-19. Në raportin e UNICEF për Ditën Botërore për Luftën kundër HIV/AIDS-it ngrihet si shqetësim se “epidemia e HIV hyn në dekadën e saj të pestë, por për shkak të të Covid-19, shumë vende kanë përjetuar ndërprerje të konsiderueshme në shërbimet e HIV, duke bërë që të rritet rreziku i infektimit për fëmijët dhe gratë”.

120,000 fëmjë kanë humbur jetën nga shkaqe të lidhura me SIDA-n gjatë 2020, ose një në çdo pesë minuta.Të paktën 310 mijë fëmijë në mbarë botën u infektuan me HIV. Rreth 88% e vdekjeve të fëmijëve të lidhura me HIV/AIDS -in kanë ndodhur në Afrikën Sub-Sahariane, ndërkohë që pandemia Covid-19 po e përkeqëson edhe më shumë situatën.

Transmetimi nga nëna te fëmija, është një kontribues i rëndësishëm në përhapjen e HIV-it, rreth 9% e infeksioneve të reja globalisht shkaktohet me transmetim vertikal. Gjatë këtyre dy viteve të fundit ky tregues është rritur edhe më shumë. Sipas raportit të UNICEF testimi i HIV-it për foshnjat në vendet me prevalencë të lartë ra me 50% në 70%, ndërsa trajtimet e reja të nisura tek fëmijët nën 14 vjeç ranë nga 25% në 50%. Globalisht, aksesi në terapinë antiretrovirale është shumë i kufizuar për fëmijët. Vetëm pak më shumë se gjysma e fëmijëve me HIV kanë qasje në trajtime antiretrovirale.

Ky lloj trajtimi kontrollon shumimin e virusit brenda trupit të një personi dhe i mundëson sistemit imunitar të individit të fuqizojë kapacitetin për të luftuar infeksionet. Mjekimi me ARV zgjat jetën e të sëmurëve dhe rrit cilësinë e saj, duke e shndërruar AIDS-in në një sëmundje kronike.

Klan News

Continue Reading

Bota

Kriza me lirën shihet si mundësi për të sfiduar Erdoganin

Published

on

By

Kriza e valutës turke, lira, ka zvogëluar mbështetjen për presidentin turk, Recep Tayyip Erdogan, duke i dhënë opozitës mundësi të artë për të sfiduar liderin e shtetit – nëse fraksionet rivale mund të bashkohen, kanë thënë analistët.

Zgjedhjet e ardhshme pritet të mbahen në qershor të vitit 2023, mirëpo opozita është duke bërë thirrje për zgjedhje të parakohshme vitin e ardhshëm.

Duke qenë udhëheqës për 18 vjet, Erdogan është përballur me tentime të dështuara për puç më 2016, mirëpo tani përballet me sfida të mëdha ekonomike, meqë rritja e shkallës së inflacionit është duke prekur jetët e njerëzve.

Lira turke ka humbur më shumë se 40 për qind të vlerës kundrejt dollarit amerikan prej fillimit të këtij viti, teksa Erdogan vazhdon të mbrojë qëndrimet e tij se normat e ulëta të interesit rregullojnë inflacionin e lartë.

“Rritja e çmimeve dhe zhvlerësimi i lirës turke, bashkë me zhgënjimin publik dhe korrupsionin e përhapur, janë duke dëmtuar Qeverinë”, ka thënë Adeline Van Houtte, analiste evropiane për inteligjencë në grupin Economist.

“Disa parti janë duke garuar me ngulm kundër Erdoganit për votat konservatore dhe ato të qendrës së djathtë”.

Një burrë mban mallra në shpinë në një zonë tregtare në Stamboll, Turqi, të martën, 2 nëntor 2021. Shumë konsumatorë turq po përballen me vështirësi në rritje pasi çmimet e ushqimeve dhe mallrave të tjera janë ngritur në vitet e fundit.

Rënia e vlerës së valutës turke ka nxitur protesta javën e kaluar në Stamboll dhe kryeqytetin turk, Ankara, dhe turmat janë dëgjuar duke u ankuar për rritje të çmimeve.

“Secilën ditë ne pyesim veten si do të paguajmë qiranë, si do t’ia dalim deri në fund të muajit, çfarë çmime do të ketë në nesërmen nëpër dyqane”, ka thënë Ajshe Demirel nga Ankaraja.

Kemal Kilicdaroglu, lider i partisë kryesore opozitare, CHP, ka thënë se do të nisë organizimin e marsheve publike për të kërkuar zgjedhje të parakohshme.

“Sa më shumë vlerë që humb lira, aq më i kënaqur është Erdogan, sepse kjo situatë është në të mirë të atyre që kanë dollarë”, ka thënë Kilicdaroglu javën e kaluar.

“Ne kemi obligim që të nxjerrim qytetarët tanë nga zjarri. I them Qeverisë së Erdoganit se ka humbur aftësinë për të udhëhequr. Mos u frikësoni dhe dilni në zgjedhje”.

Mirëpo Erdogan nuk ka ndryshuar qëndrim.

“A jeni mjaftueshëm të fuqishëm për të thirrur zgjedhje të parakohshme në këtë shtet? Jo, nuk jeni!” ka thënë ai në disa komente të publikuara të hënën.

“Rritja e besimit”

Disa sondazhe kanë treguar se mbështetja për Erdoganin ka rënë.

Një prej tyre, i realizuar nga Metropoll, ka treguar se 41 për qind e turqve kanë përkrahur qasjen e tij në muajin shtator, në krahasim 48 për qind sa ka qenë në kohën e zgjedhjeve dhe gati 59 për qind më 2015.

Një tjetër sondazh i realizuar në muajin tetor ka treguar se 64 për qind e respodentëve nuk mendojnë se Qeveria e Erdoganit mund të zgjidhë problemet e shtetit.

Mirëpo i njëjti sondazh ka treguar se 55 për qind e tyre nuk mendojnë se opozita do të mund të kishte rezultat më të mirë nëse do të ishte në pushtet.

“Ende ka mungesë besimi në aftësinë e opozitës për të qeverisur, sidomos në aftësinë e saj për të menaxhuar krizën ekonomike”, ka thënë Seda Demiralp, profesoreshë e shkencave politike në Universitetin Isik.

Sipas saj, votuesit e partisë së Erdoganit, Partia për Drejtësi dhe Zhvillim (AKP), hezitojnë apo vendosin të mos votojnë për ndonjë parti tjetër” sepse nuk pëlqejnë opozitën, sidomos agjendën sekulare të partisë opozitare, CHP.

“Kriza ekonomike e ka bërë më të vështirë se kurrë që AKP të fitojë sërish, mirëpo opozita duhet të vazhdojë punën për fitim të besimit te votuesit e lëkundur të AKP-së”, ka thënë ajo për agjencinë e lajmeve AFP.

Opozitës i mungon një tjetër element kyç: një kandidat favorit për të garuar kundër Erdoganit.

“Ekonomia, gjithmonë çështje kyçe”

Partitë opozitare kanë më shumë se një të tretën e 600 ulëseve të parlamentit, derisa partia në pushtet AKP dhe partia partnere MHP kanë shumicën.

Shenjat e konsolidimit brenda opozitës – që deri më tani ka dështuar që të sfidojë seriozisht Erdoganin – mund të ndryshojnë situatën, kanë thënë analistët.

E ashtuquajtura Partia e Mirë, që i takon krahut të djathtë, është bërë bashkë me partinë CHP.

Dy grupe tjera që janë larguar nga radhët e partisë së Erdoganit, Partia e së Ardhmes dhe Partia për Demokraci dhe Progres, kanë kritikuar politikat qeveritare.

Ali Babacan, ish-ministër i Ekonomisë, ka thënë javën e kaluar në Twitter: Erdogan, ndaluni. Mjaft është mjaft… jemi duke u përmbytur”.

Seren Selvin Korkmaz, drejtore ekzekutive e Institutit IstanPol, me bazë në Stamboll, ka thënë se ekonomia gjithmonë ka ndryshuar lojën në historinë politike të Turqisë.

“Opozita ka më shumë përparësi në zgjedhjet e ardhshme, nëse partitë arrijnë të jenë bashkë dhe propozojnë agjendë të bindshme ekonomike dhe demokratike”, ka thënë ajo.

Mirëpo Houtte ka thënë se shtypja e protestave dhe ndryshimi potencial i ligjit për zgjedhjet, me qëllim të rritjes së gjasave për partinë AKP, po ashtu nënkupton se “nëse mbahen zgjedhjet e parakohshme më 2022, mundësitë e opozitës për të fituar këto zgjedhje janë secilën herë më të paqarta”.

Përgatiti: Krenare Cubolli/REL

Continue Reading

Aktuale