Connect with us

Kosovë

Déjà vu në Kosovë

Published

on

Katërmbëdhjetë vjet më parë, Ramush Haradinaj dha dorëheqjen si kryeministër i Kosovës, dhe u zotua të heqë emrin e tij nga të pandehurit e Gjykatës Ndërkombëtare Penale për ish-Jugosllavinë në Hagë. Më 23 korrik historia u përsërit, teksa Haradinaj u nis sërish drejt Hagës, pas dorëheqjes së tij nga postit i kryeministrit.

Më 19 korrik, Haradinaj njoftoi se ishte ftuar nga Prokuroria e Speciale Kosovës me seli në Hagë, për të dëshmuar lidhur me akuzat ndaj tij për krime të kryera gjatë, dhe menjëherë pas përfundimit të luftës në Kosovë midis viteve 1998-2000.

23 korriku shënon në fakt edhe 20-vjetorin e masakrës së vitit 1999 të 14 fermërve serbë të Kosovës, në fshatin Graçka e Vjetër. Ashtu si me shumë nga krimet që ndodhën në Kosovë gjatë dhe pas përfundimit të luftës, askush nuk është ndjekur penalisht me sukses, mbi atë që ka ndodhur në Graçka e Vjetër.

Duke e kujtuar atë përvjetor, Shoqatave Serbe e Personave të Zhdukur, publikoi ​​një deklaratë ku thuhej se “nuk ka kompromis dhe normalizim të marrëdhënieve mes serbëve dhe shqiptarëve, pa të vërtetën dhe drejtësinë”. Ndërkohë i habitshëm, sidomos duke pasur parasysh përkimin e datave, është fakti se këtë herë nuk kishte reagime të ngjashme ndaj lajmit të dorëheqjes së Haradinajt.

Kur Kuvendi i Kosovës votoi për themelimin e Gjykatës Speciale në vitin 2015, ky vendimi u përshëndet nga BE dhe SHBA si një hap i rëndësishëm drejt pajtimit mes serbëve dhe shqiptarëve. Në një deklaratë të përbashkët thuhej se “duke u marrë me të kaluarën e saj, dhe duke garantuar drejtësi për viktimat, Kosova mund të arrijë pajtimin, dhe të ndërtojë një të ardhme më të mirë”.

Megjithatë, në reagimet ndaj lajmit të së premtes, ishin pasojat politike të mungesës së Haradinajt nga skena politike, ato që i zunë vendin çdo fokusi mbi drejtësinë tranzicionale, apo rolin e Dhomave të Specializuara në procesin e pajtimit në Kosovë.

Reagimet e menjëhershme nga politikanët shqiptarë të Kosovës, përfshinin deklarata e njohura për kauzën e pastër dhe të ndershme të UÇK-së, por vëmendja u zhvendos shpejt tek pasojat e mungesës së Haradinajt nga peizazhi politik i Kosovës, dhe spekulimet rreth mundësisë së mbajtjes së zgjedhjeve të jashtëzakonshme parlamentare në Kosovë.

Reagimet serbe, u përqendruan më shumë tek pasojat politike. Presidenti serb Aleksandar Vuçiç e quajti dorëheqjen një “mashtrim politik”, duke shtuar se ”nuk ka dyshime, që ai do të rikthehet si një hero i madh shqiptar, duke arritur kulmin e popullaritetit të tij”.

Partia Demokratike serbe në opozitë, i bëri jehonë ndjenjave të ngjashme, por u përqendrua mbi pasojat e mungesës së tij në dialogun Prishtinë-Beograd, i sponsorizuar nga Bashkimit Evropian. Duke pasur parasysh theksin që BE dhe SHBA kishin vënë më parë tek roli i Dhomave Speciale në procesin e pajtimit në Kosovë, ishte ndoshta e çuditshme që ky element mungonte në deklaratat e çdo ambasade perëndimore në Prishtinë.

As ambasadori i SHBA, Filip Kosnet, ambasada e Britanisë së Madhe, ambasada zvicerane apo ambasadori gjerman, Kristian Heldt, nuk përmendën rëndësinë e punës së Dhomave Speciale në lidhje me zbulimin e dëshmive të krimeve të kryera në Kosovë, si një kontribut për pajtimin mes serbëve dhe shqiptarëve.

Përkundrazi, fokusi ishte tek ndjekja e procedurave të duhura lidhur me zgjedhjet e reja, dhe funksionimin e vazhdueshëm të institucioneve shtetërore. Në vitin 2005, pati pak fjalë mbi pajtimin në Kosovë. Dorëheqja e parë e Haradinajt, ndodhi vetëm një vit pas trazirave të motivuara etnikisht që përfshinë të gjithë Kosovën. Grupi Ndërkombëtar i Krizave, raportoi në atë kohë se procesi i aktakuzës shkoi “çuditërisht mirë”, pas spekulimeve të gjera se lajmi mbi shkuarjen e tij në Hagë do të shoqërohej nga dhuna.

Në një përpjekje ndoshta për të inkurajuar qetësinë në Kosovë, kreu i atëhershëm i Misionit të OKB-së në Kosovë, Soren Jesen-Peterson bëri një deklaratë në mbështetje të Haradinajt, duke thënë se “personalisht, jam i pikëlluar që nuk do të punoj me një partner dhe mik të ngushtë”.

Në atë kohë nuk u vu theksi tek drejtësia për viktimat e supozuara, ose mbështetje ndaj idesë se vetëm e vërteta dhe drejtësia mund të lehtësojnë pajtimin. Në vitin 2008, Haradinaj u lirua nga Gjykata e Hagës, dhe u rikthye në Prishtinë me një mikpritje heroike.

Ai u lirua nga akuzat pas një gjyqi të dytë në vitet 2011-2012. Fatmirësisht 14 vjet më pas, Kosova është shumë më e qëndrueshme, pa shumë gjasa që ftesat e zyrtarëve të profilit të lartë nga ana e Dhomave Speciale të shkaktojnë dhunë në rrugë. Por dje nuk ishte vetëm dita kur kryeministri i Kosovës u nis sërish në Hagë për të pastruar emrin e tij nga akuzat, duke shkaktuar debate të forta publike.

Ishte edhe dita kur familjet në Graça e Vjetër përkujtuan të dashurit e tyre të zhdukur. Mbetet për t’u parë nëse historia do të përsëritet sërish për Ramush Haradinajn, në lidhje me rezultatin e këtyre hetimeve të fundit. Por siç e treguan reagimet ndaj lajmit të së premtes, duket se ballafaqimi me të kaluarën në Kosovë, nuk ka gjasa të degradojë në dhunë si në vitin në 2005./përktheu dhe përshtati in7.tv/

 

BURIMI: Emerging Europe

Continue Reading

Kosovë

Ja pse Albin Kurti iu iku sot mediave, e la të vetëm Dimitar Kovaçevskin

Published

on

By

Ja pse Albin Kurti iu iku sot mediave, e la të vetëm Dimitar Kovaçevskin

Kryeministri i Kosovës Albin Kurti, ishte paraparë që te dale sot në konferencë për media bashkë me kryeministrin Dimitar Kovaçevski, mirëpo kjo nuk ndodhi, shkruan Alsat.

Kurti, iu shmang mediave duke marrë kështu menjëherë rrugën për në Prizren, derisa pritej që kjo të ishte paraqitja e tij e parë para mediave pas zhvillimeve të mbrëmshme ndërmjet Kosovës dhe Serbisë.

Kurti mbrëmë në orët e vona të natës, vendosi ta shtyjë për 48 orë vendimin për gjobat ndaj targave në komunat e Kosovës me shumice serbe, e kjo erdhi pas kërkesës së SHBA-së.

Kujtojmë se dje takimi Kurti-Vuciq përfundoi pa marrëveshje. /Alsat.mk

Continue Reading

Kosovë

Kalon propozimi për liberalizimin e vizave në janar të vitit 2024

Published

on

By

Kalon propozimi për liberalizimin e vizave në janar të vitit 2024

Përfaqësues të vendeve anëtare të BE-së u pajtuan me propozimin që liberalizimi i vizave për Kosovën të hyjë në fuqi më 1 janar të vitit 2024.

Radio Evropa e Lirë merr vesh se pajtimi u arrit në një takim të këshilltarëve për viza të martën në Bruksel.

Kjo datë ishte kërkesë e Spanjës – njërit prej pesë vendeve të BE-së që nuk e njeh ende pavarësinë e Kosovës.

Paraprakisht, Republika Çeke – e cila aktualisht udhëheq presidencën gjashtëmujore të BE-së – kërkoi që liberalizimi i vizave për Kosovën të fuqizohet më 1 dhjetor të vitit 2023.

Por, ky propozim nuk kaloi në një takim të grupit punues të BE-së për vizat, që u mbajt javën e kaluar, pasi Spanja e më pas edhe Sllovakia dhe Suedia paraqitën vërejtje dhe kërkuan, siç thanë, sqarime shtesë. Arsyet e tyre nuk u bënë të qarta.

Sipas propozimit të miratuar të martën, “hyrja në fuqi e liberalizimit të vizave për qytetarët e Kosovës do të nisë në kohën kur të jetë funksional sistemi i udhëtimit ETIAS, por jo më vonë se më 1 janar të vitit 2024”.

Miratimi i këtij propozimi do të jetë në rend dite në takimin e ambasadorëve të vendeve anëtare të BE-së, që do të mbahet të mërkurën.

Liberalizimi i vizave do t’u mundësojë qytetarëve të Kosovës të udhëtojnë lirshëm në atë që njihet si zona Schengen, e që përbëhet prej 26 shtetesh evropiane.

Për të arritur deri këtu, Kosovës i duhet t’i kalojë edhe disa shkallë:

Diplomatë të BE-së thonë se kalimi i propozimit është një gjë pozitive, sepse ekziston një datë konkrete për hyrjen në fuqi të liberalizimit të vizave.

Sipas tyre, nëse ETIAS bëhet funksional sipas pritjeve, përkatësisht në nëntor të vitit të ardhshëm, liberalizimi i vizave mund të hyjë në fuqi edhe më herët, më 1 nëntor, 2023.

Lidhja me sistemin ETIAS
ETIAS është një sistem digjital që synon të bëjë evidentimin e vizitorëve që hyjnë prej jashtë BE-së në zonën Schengen.
Ky sistem është dashur të nisë së funksionuari në vitin 2022, por data është shtyrë disa herë dhe tani si afat përmendet nëntori i vitit 2023.

Në një takim të grupit punues për viza të Këshillit të BE-së, të mbajtur më 13 tetor, zyrtarët francezë propozuan që liberalizimi i vizave për Kosovën të lidhet pikërisht me funksionalizimin e ETIAS-it.

Republika Çeke doli më pas me propozimin që hyrja në fuqi e liberalizimit të vizave të lidhej me funksionalizimin e ETIAS-it, por njëherësh të caktohej edhe data e fuqizimit të vendimit: “jo më vonë se 1 dhjetori i vitit 2023”.

Me kërkesën e Spanjës, kjo datë u shty për 1 janar të vitit 2024.
Kosova është vendi i vetëm në Ballkanin Perëndimor, qytetarët e të cilit nuk mund të lëvizin lirshëm në zonën Schengen.

Kjo, me gjithë faktin se Komisioni Evropian, qysh në vitin 2018, ka konfirmuar disa herë se Kosova i ka përmbushur të gjitha kushtet për liberalizimin e vizave, por kanë qenë disa vende anëtare që vazhdimisht kanë shprehur rezerva.

Continue Reading

Kosovë

Albin Kurti nesër në Shkup, takohet me Kovaçevskin

Published

on

By

Albin Kurti nesër në Shkup, takohet me Kovaçevskin

Kryeministri i Kosovës Albin Kurti nesër do të qëndroj për vizitë zyrtare në Shkup. Gjatë qëndrimit të tij në Shkup, Kurti do të pritet nga kryeministri Dimitar Kovaçevski.

Ndërkohë që për në ora 11:00 është paraparë edhe një konferencë e përbashkët e dy kryeministrave. /Alsat.mk

Continue Reading

Aktuale